PERU – BOLIWIA (+ OPCJA WYSPY GALAPAGOS)

  • 1 DZIEŃ
    Zbiórka na Lotnisku Chopina w Warszawie, w terminalu A (nowy), w hali odlotów, przy stanowisku odpraw LogosTour. Wylot do Peru. Przylot do Limy. Transfer do hotelu. 

    2 DZIEŃ     LIMA (Peru) – PARACAS – ISLAS BALLESTAS
    Wczesny wyjazd do Paracas. Wycieczka motorówką na wyspy Ballestas, gdzie znajdują się kolonie lwów morskich i egzotycznych ptaków (m.in. kormorany, pingwiny Humboldta, pelikany). Krótka wizyta w Oazie Huacachina. Przejazd na płaskowyż Nazca. Postój przy wieży widokowej słynnych linii Nazca, skąd można dojrzeć figury ręki i drzewa. Kolacja.

    3 DZIEŃ     NAZCA – AREQUIPA
    Dla chętnych fakultatywny przelot awionetkami nad płaskowyżem Nazca (ok. 130 USD przy min. 10 osobach). Tajemnicze linie tworzące rysunki zwierząt i figury geometryczne widać z góry w całej okazałości tylko z awionetki. Są doskonale zachowane, więc trudno uwierzyć, że zaczęto je żłobić w kamienistej powierzchni pustyni prawie dwa tysiące lat temu. Obiad. Przejazd do miasta Arequipa Drogą Panamerykańską, malowniczą trasą ciągnącą się wzdłuż wybrzeża Pacyfiku.

    4 DZIEŃ     AREQUIPA
    Zwiedzanie drugiego co do wielkości miasta Peru – Arequipa, które leży w Andach na wysokości ponad 2300 m n.p.m. Zwiedzanie centrum miasta – Plaza de Armas, katedra, klasztor św. Katarzyny, kościół La Compania w stylu kolonialnym. Wjazd na punkty widokowe Carmen Alto i Yanahuara, skąd pięknie widać miasto i wulkany Misti, Chachani oraz Pichu Pichu. Obiad. Czas wolny. Spacer po mieście, czas na zakupy wyrobów z wełny alpaki, np. kolorowe koce, chusty (poncho), ubrania.

    5 DZIEŃ     AREQUIPA – KANION COLCA
    Przejazd doliną rzeki Colca, gdzie znajduje się najgłębszy na świecie kanion (do 3200 m głębokości), wcinający się w Andy na długości prawie 100 km; odkryty dla świata w 1981 r. przez wyprawę polskich kajakarzy. Okoliczne, wiecznie ośnieżone szczyty, mają wysokość ponad 6 tys. m n.p.m. Po drodze wiele malowniczych wiosek peruwiańskich górali, stada pasących się lam i wikunii. Przyjazd do hotelu. Obiad. Dla chętnych przejazd do źródeł geotermalnych (kąpiel w łaźniach z naturalnie gorącą wodą).


    6 DZIEŃ     PUNO
    Wcześnie rano wyjazd na punkt widokowy – Krzyż Kondorów, skąd widać kanion Colca w całej okazałości. Obserwacja lotu królewskich ptaków – kondorów. Przejazd do Puno. Po drodze obiad. Przyjazd do Puno, miasta leżącego na brzegu owianego legendami Inków jeziora Titicaca, położonego na wysokości ponad 3800 m n.p.m.

    7 DZIEŃ     PUNO – LA PAZ (Boliwia)
    Przejazd do La Paz. Po drodze wizyta w wiosce Chucuito, znanej z posążków fallicznych umieszczonych w miejscowej świątyni. Postój w wiosce Pomata, gdzie znajduje się kościół dominikanów z oknami z przezroczystego alabastru. Przekroczenie granicy peruwiańsko-boliwijskiej w Desaguadero. Po drodze zwiedzanie pozostałości tajemniczego miasta Tiahuanaco, największego ośrodka kultury andyjskiej z czasów prehistorycznych, z V w. p.n.e. Obiad. Przed dojazdem postój, by z góry zobaczyć leżące w kotlinie miasto La Paz.


    8 DZIEŃ     LA PAZ – VALLE DE LA LUNA
    Zwiedzanie La Paz – położonego w wysokogórskiej kotlinie na wysokości od 3200 do 4050 m n.p.m. Na trasie objazdu nowoczesne centrum, kościół św. Franciszka z XVII w., targ czarownic (z magicznymi rekwizytami, zaklinającymi choroby), uliczki handlowe, gdzie można kupić wykonane przez Indianki bajecznie kolorowe tkaniny, szale, chusty, wełniane torby. Wjazd na punkt widokowy Killi Killi. Przejazd do pobliskiej Valle de la Luna (Księżycowej Doliny), w której gęsta sieć głębokich wąwozów tworzy księżycowy krajobraz. Obiad. Po południu czas wolny.


    9 DZIEŃ     COPACABANA – PUNO (Peru)
    Przejazd z La Paz do Puno. Przeprawa motorówkami przez jezioro Titicaca i dojazd do miasteczka Copacabana. Zwiedzanie sanktuarium maryjnego będącego głównym celem pielgrzymek w Boliwii. Przekroczenie granicy z Peru w Kasani. Wycieczka na pływające wyspy Uros, na których w chatkach zbudowanych z trzciny totora od czterech wieków żyją Indianie z plemienia Uru. Spacer po jednej z wysp. Możliwość kupna pamiątek wykonanych z tej trzciny, gęsto obrastającej brzegi jeziora. Przyjazd do Puno. Kolacja.

    10 DZIEŃ     SILLUSTANI – ANDAHUAYLILLAS – CUZCO
    Wyjazd do Cuzco. Po drodze zwiedzanie cmentarzyska w miejscowości Sillustani. Znajdują się tam grobowe kurhany w kształcie wież, w których mieszkańcy tych okolic, lud Collas oraz później Inkowie chowali zmarłych. Postój na przełęczy La Ray, skąd można zobaczyć górę Chimboya (6110 m n.p.m.) i początek świętej rzeki Inków Urubamba. Obiad. Zwiedzanie świątyni boga Viracocha. Następnie przejazd do Andahuaylillas, gdzie stoi kościół z czasów kolonialnych. Przyjazd do leżącego na płaskowyżu Cuzco.


    11 DZIEŃ     MACHU PICCHU – CUZCO
    Całodzienna wycieczka do Machu Picchu. Zagubione miasto Inków zostało odkryte dla świata dopiero w 1911 r. przez amerykańskiego naukowca Hirama Binghama. Wspaniałe skalne budowle leżące na setce tarasów wywierają niezapomniane wrażenie i dają wyobrażenie o bogatej kulturze inkaskiej. Obiad lub kolacja w zależności od godzin przejazdu pociągiem. Powrót do Cuzco.

    12 DZIEŃ     OLLANTAYTAMBO
    Wycieczka do malowniczo wijącej się wśród gór Valle Sagrado (Świętej Doliny), którą płynie rzeka Urubamba. Po drodze postój w Pisac, niewielkiej wsi w Andach, zamieszkanej już w czasach Inków. Na gwarnym bazarze można spotkać Indian z lamami. Następnie zwiedzanie ruin twierdzy Inków Ollantaytambo. Powrót do Cuzco przez Chinchero, wioskę w stylu kolonialnym. W czasie wycieczki obiad.


    13 DZIEŃ     CUZCO
    Zwiedzanie Cuzco, starożytnej stolicy imperium Inków – katedra, kompleks świątynny Qorikancha. Przejazd na teren pozostałości olbrzymiej fortecy Sacsayhuáman; Qenqo, Puca-Pucara, Tambomachay. Czas wolny. Kolacja połączona z występami zespołu folklorystycznego.


    14 DZIEŃ     LIMA
    Transfer na lotnisko. Przelot do Limy. Zwiedzanie kolonialnej dzielnicy, m.in. Plaza Mayor (w okazałym pałacu mieści się siedziba rządu), katedra (mauzoleum hiszpańskiego konkwistadora Francisco Pizarro)., klasztor św. Franciszka i katakumby. Postój przy zabytkowej stacji kolejowej Desamparados, skąd wyjeżdża kolej po trasie zaprojektowanej w XIX w. przez inżyniera Ernesta Malinowskiego. Obiad. Zwiedzanie Muzeum Złota Peru, gdzie w wielkim, podziemnym skarbcu przechowuje się bogate zbiory m.in. przedmioty ze złota znalezione podczas wykopalisk archeologicznych.


    15 DZIEŃ
    Pożegnalny obiad. Transfer na lotnisko. Wylot do Europy.

    16 DZIEŃ
    Przylot do Warszawy.

        Dla chętnych możliwe wydłużenie pobytu o 6-dniową wycieczkę do Ekwadoru i na wyspy Galapagos (w miarę możliwości i dostępności miejsc w danym terminie). Zgłoszenie na minimum 2 miesiące przed wyjazdem. Do przygotowania wstępnej oferty konieczne jest podanie nazwiska i numeru paszportu. Po zaakceptowaniu programu i ceny klient podpisuje odrębną umowę-zgłoszenie. W programie są dwie możliwości zwiedzania wysp Galapagos; a) rejs jachtem (noclegi na jachcie); b) jacht dzienny + noclegi w hotelu na wyspie Santa Cruz. Orientacyjne ceny w zależności od wariantu; a) od 2500 USD do 4700 USD; b) od 1950 USD do 2700 USD. Ceny obejmują; przeloty Lima-Quito oraz Quito-Galapagos-Quito, rejs jachtem, śniadania w Quito, 3 posiłki dziennie na Galapagos, transfery, usługi lokalnych przewodników. Dodatkowo płatne; bilet do Parku Narodowego Galapagos (ok. 110 USD), karta migracyjna (ok. 10 USD), opłata lotniskowa (ok. 40 USD), napiwki (ok. 45 USD).


    Zapytaj o dostępność miejsc na wyjazd

  • Legendarne złoto Peru. Imponujące ruiny imperium Inków – Cuzco i rozpalające wyobraźnię Machu Picchu. Tajemnicze linie Nazca. Zabytki wysokogórskich, „podniebnych” miast. Najgłębszy na świecie, odkryty przez Polaków, kanion Colca. Owiane legendami jezioro Titicaca i łańcuch Kordylierów. Pływające wioski z trzciny. Możliwość zobaczenia z bliska lwów morskich, pingwinów, pelikanów, lam i wikunii.

     

     

    Granica

     

    PERU
    Obywatele polscy udający się do Peru w celach turystycznych (pobyt do 90 dni) oraz podróżujący tranzytem, są zwolnieni z obowiązku posiadania wizy. Wymagany okres ważności paszportu przy wjeździe wynosi 6 miesięcy. Obowiązuje opłata lotniskowa przy wylocie za granicę – ok. 30 USD od osoby. Nie istnieją ograniczenia i regulacje prawne dotyczące wwozu, wymiany i wywozu pieniędzy. Nie ma obowiązku meldunkowego. Funkcję tę spełnia wręczany na przejściach granicznych do wypełnienia formularz wjazdowy (immigration), którego drugą stronę należy bezwzględnie zwrócić przy wyjeździe. Obowiązują prawa międzynarodowe, ale ze względu na fakt, że Peru jest krajem narkotyków; jeśli kartka zaginie – należy złożyć o tym meldunek na policji. Zabroniony jest wywóz liści koki, z których parzy się herbatę tzw. mate de koka. Wolno wywieźć jedynie herbatę z koki w formie saszetek, które można nabyć w sklepach spożywczych. Są bardzo surowe kary za handel narkotykami. Poza policją, obławy na przemytników urządzają także linie lotnicze, nie tylko dla wyjeżdżających z Peru, ale i na przylatujących do Europy.
    Przepisy wjazdowe i celne opracowano na podstawie informacji z MSZ.

     

    BOLIWIA
    Polscy turyści udający się do Boliwii są zwolnieni z obowiązku wizowego, jeśli pobyt nie przekracza 90 dni. Wymagana ważność paszportu wynosi co najmniej 6 miesięcy od daty wyjazdu z tego kraju. Boliwia nie ma placówki dyplomatycznej w Polsce. Przy wyjeździe za granicę obowiązuje opłata lotniskowa w wysokości 25 USD od osoby. Przekraczający granicę turysta otrzymuje do wypełnienia kartę wjazdu (tarjeta andina), którą należy zachować i zwrócić przy wyjeździe. Paszport lepiej przechowywać w sejfie hotelowym, a przy sobie nosić ksero strony ze zdjęciem. Nie ma ograniczeń co do wwozu, wymiany i wywozu pieniędzy. Do Boliwii można wwieźć bez cła dwie butelki alkoholu, 500g tytoniu, 50 cygar i 200 szt. papierosów. Posiadanie narkotyków jest surowo karane.
    Przepisy wjazdowe i celne opracowano na podstawie informacji z MSZ.

     

     

    Kuchnia

     

    PERU
    Peruwiańska kuchnia jest trochę pikantna i bardzo smaczna. Tradycyjne potrawy podawane na wybrzeżu to: ryba marynowana (ceviche de corvina) albo krewetki (ceviche de camarones) z cytryną, chili i cebulą, podawane na zimno z gotowanymi lub słodkimi ziemniakami. Ogromną popularnością, cieszy się stek smażony z cebulą, pomidorami i ziemniakami, podawany z ryżem (lomo saltado). Wyżej w górach podawana jest gęsta i sycąca zupa z makaronem, wołowiną, jajkiem, mlekiem i warzywami (sopa a la criolla) lub awokado nadziewane warzywami z majonezem (palta a la jardinera). Soki, kawa i herbata podawane są tak jak w Europie, chociaż herbatę najczęściej pije się z cytryną. Wśród napojów alkoholowych można spotkać parę gatunków piwa (cerveza). Specjalnością jest pisco, napój narodowy, który zazwyczaj podaje się w postaci koktajlu z białkiem jajka, sokiem z cytryny, słodkim syropem i lodem.

     

    BOLIWIA
    W większości hoteli i restauracji można otrzymać potrawy kuchni międzynarodowej. Jedną z najbardziej popularnych potraw w krajach andyjskich jest saltenas, czyli paszteciki z mięsem, które Boliwijczycy jedzą zazwyczaj rano; niektóre są muy picante, czyli bardzo ostro przyprawione z papryczkami chili, ale nieostre – poco picante – można spróbować. Zagryźć można chlebem marraqueta, kruchym z miękkim środkiem. Inne zakąski to empanadas – krokiety z serem, humitas – krokiety z kukurydzą. Jako główne danie można polecić sajta de pollo – ostro przyprawionego kurczaka z cebulą, fricase – to soczysta wieprzowina z ziemniakami, silpancho – to smażone mięso w pikantnym sosie, z ryżem i bananem. Z sałatek lepiej zrezygnować, bo można narazić się na ameby. Należy wystrzegać się mięsa z lamy, bo może zawierać pasożyty, jeśli nie zostanie gotowane przez długi czas. Najpopularniejszym piwem jest ciemne i słodkie – El Inca. Chicha – to sfermentowany napój z kukurydzy, nie zawsze zawiera alkohol (na prowincji oferują go lokalne restauracje, które mają wywieszoną na zewnątrz białą chorągiew). Api to orzeźwiający napój bezalkoholowy zrobiony z goździków, cynamonu, cytryny i cukru. Butelkowana woda marki Viscachani albo Naturagua jest godna polecenia, należy jednak sprawdzić czy jest fabrycznie zamknięta; wody mineralne to: Cayacavani, La Cabana, Mineragua. Picie wody z kranu może być niebezpieczne.

     

     

    Zakupy

     

    PERU
    Sklepy są otwarte w godzinach 9.00-21.00. Wszędzie można znaleźć bardzo bogaty wybór towarów na każdą kieszeń. Wyroby z ceramiki, słynne swetry, czapeczki i poncho z alpaki (wełny z lamy), wyroby ze złota, wyroby skórzane, tkane maty, maski, biżuteria itd. Ceny bardzo zróżnicowane od 1 do 100 i więcej dolarów USD. Dobrze trzymać się zasady, by przy zakupie pamiątek, jeśli coś się nam podoba, natychmiast kupować, mocno się targować tylko u sprzedawców, unikać pośredników.

     

    BOLIWIA
    Boliwia jest tańsza niż sąsiednie kraje. Sklepy otwarte są w godzinach 10-13 i 15-19. Atrakcyjne są wyroby ze złota i srebra zrobione na wzór starej biżuterii Inków, oraz „antyczne” przedmioty z czasów kolonii hiszpańskiej. Articulos regionales – to ogromny wybór towarów, które wykonywane są w górskich wioskach i często reprezentują wysoki poziom artystyczny. Swetry z wełny alpaka, poncho oraz inne ubrania wełniane, a także ręcznie tkane: tkaniny, kilimy i ubrania dla dzieci można znaleźć na wielu bazarach, a także na stoiskach ulicznych. Można także polecić instrumenty muzyczne wykonane przez Indian, koronki, maski z drewna.

     

     

    Zdrowie

     

    PERU
    Zagrożenie chorobami tropikalnymi na wybrzeżu i w górach jest stosunkowo niewielkie. W regionach nizinnych na wschodzie kraju (Iquitos, Pucallpa) występuje umiarkowane zagrożenie malarią i dengą. Denga i żółtaczka typu A występuje także w dżungli oraz w północnej części kraju. Szczepienia ochronne w zasadzie nie są wymagane. Na wysokości 3500 m n.p.m., czyli w okolicy kanionu Cuzco i Jeziora Titicaca zdarzają się przypadki choroby wysokościowej (soroche). Jej przyczyną jest rozrzedzone powietrze powodujące niedotlenienie. Choroba ta objawia się bólami głowy i jamy brzusznej oraz torsjami. By temu zapobiec lub uśmierzyć objawy zaleca się tzw. tabletki soroche. Jeśli objawy nie ustępują, trzeba poprosić o butlę z tlenem. Zwykle po jednym dniu organizm przystosowuje się do wysokości. Aby łatwiej znosić pobyt zaleca się lekkostrawne posiłki, ograniczenie do minimum palenie papierosów. Objawy soroche łagodzi również rozpuszczalna polopiryna C. Woda z kranu nie jest zdatna do picia. Przy zakupie wody butelkowanej warto zwrócić uwagę na oryginalne zamknięcie, gdyż tylko taka gwarantuje bezpieczeństwo. Jedzenie serwowane na ulicy lub w małych jadłodajniach może spowodować kłopoty żołądkowe. Zaleca się zwracać uwagę na to, czy mięso, ryby i warzywa są świeżo ugotowane, a owoce obrane. Opieka medyczna jest ogólnie dostępna w większych ośrodkach miejskich. Koszt standardowej wizyty u prywatnego lekarza wynosi 50 USD, EKG – ok. 20 USD, badań analitycznych – 70 USD, USG – ok. 60 USD. Doba w szpitalu lub klinice kosztuje od 30 do 100 USD.

     

    BOLIWIA
    Nie ma obowiązku szczepień, wskazane są jednak szczepienia przeciwko żółtej febrze, jeśli zamierza się podróżować do dżungli lub do Brazylii. W dżungli na wschodzie i północy kraju istnieje umiarkowane zagrożenie malarią i dengą. Bezpiecznie pod tym względem jest w okolicach stolicy La Paz (która leży na wys. ok. 4000 m n.p.m.). Powinny to wziąć pod uwagę osoby mające problemy z ciśnieniem lub chore na serce i przed wyjazdem skonsultować się z lekarzem. Na dużych wysokościach, jak np. w La Paz mogą wystąpić objawy choroby wysokościowej (soroche); dotyczy to także rejonów Altiplano, oraz na jeziorze Titicaca. Objawy soroche to m.in. bóle głowy, jamy brzusznej, torsje, zmęczenie, bezsenność, kołatanie serca i zadyszka. Trzeba dać organizmowi czas na adaptację do rozrzedzonego powietrza i unikać długotrwałego wysiłku. Dobrze jest pić dużo wody, odpocząć oraz zażyć tzw. tabletki soroche, które można kupić w aptece (farmacias, boticas). Pomoc i opieka lekarska są dla turystów w większych miastach ogólnie dostępne. Cena standardowej wizyty lekarskiej to 15 USD, wizyta u dentysty kosztuje 15 USD, doba w klinice prywatnej – 60-100 USD.

     

    Zwyczaje

     

    PERU
    Pojęcie czasu jest bardzo względne, a powiedzenie – hora peruana – oznacza permanentne spóźnianie się. Nie należy fotografować Indian bez ich pozwolenia (przeważnie za 1 sol zgadzają się). Biednym dzieciom nie należy dawać słodyczy (mile widziany zeszyt, ołówek), ani pieniędzy, bo dorośli im to zabiorą. Chociaż raz wyczyścić sobie buty u ulicznych dzieci – czyścibutów.

     

    BOLIWIA
    Indianie to 2/3 ludności. Wśród nich można rozróżnić Indian z okolic jeziora Titicaca, Indian z La Paz, a także Indian z Cochabamba, Yungas, Santa Cruz i Tarija. Istnieją antagonizmy między ludnością indiańską z rejonów górskich altipano – zwaną collas – a cambas, zamieszkujących równiny. Tylko 40% dzieci chodzi do szkoły, która jest w teorii obowiązkowa. Ponad 2/3 ludności żyje w chatach zbudowanych z cegieł suszonych na słońcu. Wielu Indian żyje nie posługując się pieniądzem, na zasadzie handlu wymiennego. W Boliwii mieszka także ok. 20 tys. czarnych, potomków niewolników przywiezionych z Peru i Buenos Aires w XVI wieku; mieszkają oni w Yungas. Indiańskie kobiety noszą swoje tradycyjne stroje z kolorowymi spódnicami (polleras), a w okolicy La Paz – noszą brązowe lub szare meloniki (bombin). W całym kraju nosi się ponad 100 fasonów kapeluszy. Indianie tradycyjne żują liście koki, które tłumią głód. Podczas lokalnych świąt mają zwyczaj pić alkohol bez umiaru, nosić dziwaczne maski i tańczą aż do upadłego. W samym sercu kraju, na wysokości 3,5 tys. metrów powstaje najciekawsza muzyka, którą tworzą Indianie Keczua i Ajmara. W ich tańcach można dostrzec elementy pochodzące od hiszpańskich kolonizatorów. Używają oryginalnych instrumentów perkusyjnych i piszczałek.

  • Legendarne złoto Peru. Imponujące ruiny imperium Inków – Cuzco i rozpalające wyobraźnię Machu Picchu. Tajemnicze linie Nazca. Zabytki wysokogórskich, „podniebnych” miast. Najgłębszy na świecie, odkryty przez Polaków, kanion Colca. Owiane legendami jezioro Titicaca i łańcuch Kordylierów. Pływające wioski z trzciny. Możliwość zobaczenia z bliska lwów morskich, pingwinów, pelikanów, lam i wikunii.

     

     

    Granica

     

    PERU
    Obywatele polscy udający się do Peru w celach turystycznych (pobyt do 90 dni) oraz podróżujący tranzytem, są zwolnieni z obowiązku posiadania wizy. Wymagany okres ważności paszportu przy wjeździe wynosi 6 miesięcy. Obowiązuje opłata lotniskowa przy wylocie za granicę – ok. 30 USD od osoby. Nie istnieją ograniczenia i regulacje prawne dotyczące wwozu, wymiany i wywozu pieniędzy. Nie ma obowiązku meldunkowego. Funkcję tę spełnia wręczany na przejściach granicznych do wypełnienia formularz wjazdowy (immigration), którego drugą stronę należy bezwzględnie zwrócić przy wyjeździe. Obowiązują prawa międzynarodowe, ale ze względu na fakt, że Peru jest krajem narkotyków; jeśli kartka zaginie – należy złożyć o tym meldunek na policji. Zabroniony jest wywóz liści koki, z których parzy się herbatę tzw. mate de koka. Wolno wywieźć jedynie herbatę z koki w formie saszetek, które można nabyć w sklepach spożywczych. Są bardzo surowe kary za handel narkotykami. Poza policją, obławy na przemytników urządzają także linie lotnicze, nie tylko dla wyjeżdżających z Peru, ale i na przylatujących do Europy.
    Przepisy wjazdowe i celne opracowano na podstawie informacji z MSZ.

     

    BOLIWIA
    Polscy turyści udający się do Boliwii są zwolnieni z obowiązku wizowego, jeśli pobyt nie przekracza 90 dni. Wymagana ważność paszportu wynosi co najmniej 6 miesięcy od daty wyjazdu z tego kraju. Boliwia nie ma placówki dyplomatycznej w Polsce. Przy wyjeździe za granicę obowiązuje opłata lotniskowa w wysokości 25 USD od osoby. Przekraczający granicę turysta otrzymuje do wypełnienia kartę wjazdu (tarjeta andina), którą należy zachować i zwrócić przy wyjeździe. Paszport lepiej przechowywać w sejfie hotelowym, a przy sobie nosić ksero strony ze zdjęciem. Nie ma ograniczeń co do wwozu, wymiany i wywozu pieniędzy. Do Boliwii można wwieźć bez cła dwie butelki alkoholu, 500g tytoniu, 50 cygar i 200 szt. papierosów. Posiadanie narkotyków jest surowo karane.
    Przepisy wjazdowe i celne opracowano na podstawie informacji z MSZ.

     

     

    Kuchnia

     

    PERU
    Peruwiańska kuchnia jest trochę pikantna i bardzo smaczna. Tradycyjne potrawy podawane na wybrzeżu to: ryba marynowana (ceviche de corvina) albo krewetki (ceviche de camarones) z cytryną, chili i cebulą, podawane na zimno z gotowanymi lub słodkimi ziemniakami. Ogromną popularnością, cieszy się stek smażony z cebulą, pomidorami i ziemniakami, podawany z ryżem (lomo saltado). Wyżej w górach podawana jest gęsta i sycąca zupa z makaronem, wołowiną, jajkiem, mlekiem i warzywami (sopa a la criolla) lub awokado nadziewane warzywami z majonezem (palta a la jardinera). Soki, kawa i herbata podawane są tak jak w Europie, chociaż herbatę najczęściej pije się z cytryną. Wśród napojów alkoholowych można spotkać parę gatunków piwa (cerveza). Specjalnością jest pisco, napój narodowy, który zazwyczaj podaje się w postaci koktajlu z białkiem jajka, sokiem z cytryny, słodkim syropem i lodem.

     

    BOLIWIA
    W większości hoteli i restauracji można otrzymać potrawy kuchni międzynarodowej. Jedną z najbardziej popularnych potraw w krajach andyjskich jest saltenas, czyli paszteciki z mięsem, które Boliwijczycy jedzą zazwyczaj rano; niektóre są muy picante, czyli bardzo ostro przyprawione z papryczkami chili, ale nieostre – poco picante – można spróbować. Zagryźć można chlebem marraqueta, kruchym z miękkim środkiem. Inne zakąski to empanadas – krokiety z serem, humitas – krokiety z kukurydzą. Jako główne danie można polecić sajta de pollo – ostro przyprawionego kurczaka z cebulą, fricase – to soczysta wieprzowina z ziemniakami, silpancho – to smażone mięso w pikantnym sosie, z ryżem i bananem. Z sałatek lepiej zrezygnować, bo można narazić się na ameby. Należy wystrzegać się mięsa z lamy, bo może zawierać pasożyty, jeśli nie zostanie gotowane przez długi czas. Najpopularniejszym piwem jest ciemne i słodkie – El Inca. Chicha – to sfermentowany napój z kukurydzy, nie zawsze zawiera alkohol (na prowincji oferują go lokalne restauracje, które mają wywieszoną na zewnątrz białą chorągiew). Api to orzeźwiający napój bezalkoholowy zrobiony z goździków, cynamonu, cytryny i cukru. Butelkowana woda marki Viscachani albo Naturagua jest godna polecenia, należy jednak sprawdzić czy jest fabrycznie zamknięta; wody mineralne to: Cayacavani, La Cabana, Mineragua. Picie wody z kranu może być niebezpieczne.

     

     

    Zakupy

     

    PERU
    Sklepy są otwarte w godzinach 9.00-21.00. Wszędzie można znaleźć bardzo bogaty wybór towarów na każdą kieszeń. Wyroby z ceramiki, słynne swetry, czapeczki i poncho z alpaki (wełny z lamy), wyroby ze złota, wyroby skórzane, tkane maty, maski, biżuteria itd. Ceny bardzo zróżnicowane od 1 do 100 i więcej dolarów USD. Dobrze trzymać się zasady, by przy zakupie pamiątek, jeśli coś się nam podoba, natychmiast kupować, mocno się targować tylko u sprzedawców, unikać pośredników.

     

    BOLIWIA
    Boliwia jest tańsza niż sąsiednie kraje. Sklepy otwarte są w godzinach 10-13 i 15-19. Atrakcyjne są wyroby ze złota i srebra zrobione na wzór starej biżuterii Inków, oraz „antyczne” przedmioty z czasów kolonii hiszpańskiej. Articulos regionales – to ogromny wybór towarów, które wykonywane są w górskich wioskach i często reprezentują wysoki poziom artystyczny. Swetry z wełny alpaka, poncho oraz inne ubrania wełniane, a także ręcznie tkane: tkaniny, kilimy i ubrania dla dzieci można znaleźć na wielu bazarach, a także na stoiskach ulicznych. Można także polecić instrumenty muzyczne wykonane przez Indian, koronki, maski z drewna.

     

     

    Zdrowie

     

    PERU
    Zagrożenie chorobami tropikalnymi na wybrzeżu i w górach jest stosunkowo niewielkie. W regionach nizinnych na wschodzie kraju (Iquitos, Pucallpa) występuje umiarkowane zagrożenie malarią i dengą. Denga i żółtaczka typu A występuje także w dżungli oraz w północnej części kraju. Szczepienia ochronne w zasadzie nie są wymagane. Na wysokości 3500 m n.p.m., czyli w okolicy kanionu Cuzco i Jeziora Titicaca zdarzają się przypadki choroby wysokościowej (soroche). Jej przyczyną jest rozrzedzone powietrze powodujące niedotlenienie. Choroba ta objawia się bólami głowy i jamy brzusznej oraz torsjami. By temu zapobiec lub uśmierzyć objawy zaleca się tzw. tabletki soroche. Jeśli objawy nie ustępują, trzeba poprosić o butlę z tlenem. Zwykle po jednym dniu organizm przystosowuje się do wysokości. Aby łatwiej znosić pobyt zaleca się lekkostrawne posiłki, ograniczenie do minimum palenie papierosów. Objawy soroche łagodzi również rozpuszczalna polopiryna C. Woda z kranu nie jest zdatna do picia. Przy zakupie wody butelkowanej warto zwrócić uwagę na oryginalne zamknięcie, gdyż tylko taka gwarantuje bezpieczeństwo. Jedzenie serwowane na ulicy lub w małych jadłodajniach może spowodować kłopoty żołądkowe. Zaleca się zwracać uwagę na to, czy mięso, ryby i warzywa są świeżo ugotowane, a owoce obrane. Opieka medyczna jest ogólnie dostępna w większych ośrodkach miejskich. Koszt standardowej wizyty u prywatnego lekarza wynosi 50 USD, EKG – ok. 20 USD, badań analitycznych – 70 USD, USG – ok. 60 USD. Doba w szpitalu lub klinice kosztuje od 30 do 100 USD.

     

    BOLIWIA
    Nie ma obowiązku szczepień, wskazane są jednak szczepienia przeciwko żółtej febrze, jeśli zamierza się podróżować do dżungli lub do Brazylii. W dżungli na wschodzie i północy kraju istnieje umiarkowane zagrożenie malarią i dengą. Bezpiecznie pod tym względem jest w okolicach stolicy La Paz (która leży na wys. ok. 4000 m n.p.m.). Powinny to wziąć pod uwagę osoby mające problemy z ciśnieniem lub chore na serce i przed wyjazdem skonsultować się z lekarzem. Na dużych wysokościach, jak np. w La Paz mogą wystąpić objawy choroby wysokościowej (soroche); dotyczy to także rejonów Altiplano, oraz na jeziorze Titicaca. Objawy soroche to m.in. bóle głowy, jamy brzusznej, torsje, zmęczenie, bezsenność, kołatanie serca i zadyszka. Trzeba dać organizmowi czas na adaptację do rozrzedzonego powietrza i unikać długotrwałego wysiłku. Dobrze jest pić dużo wody, odpocząć oraz zażyć tzw. tabletki soroche, które można kupić w aptece (farmacias, boticas). Pomoc i opieka lekarska są dla turystów w większych miastach ogólnie dostępne. Cena standardowej wizyty lekarskiej to 15 USD, wizyta u dentysty kosztuje 15 USD, doba w klinice prywatnej – 60-100 USD.

     

    Zwyczaje

     

    PERU
    Pojęcie czasu jest bardzo względne, a powiedzenie – hora peruana – oznacza permanentne spóźnianie się. Nie należy fotografować Indian bez ich pozwolenia (przeważnie za 1 sol zgadzają się). Biednym dzieciom nie należy dawać słodyczy (mile widziany zeszyt, ołówek), ani pieniędzy, bo dorośli im to zabiorą. Chociaż raz wyczyścić sobie buty u ulicznych dzieci – czyścibutów.

     

    BOLIWIA
    Indianie to 2/3 ludności. Wśród nich można rozróżnić Indian z okolic jeziora Titicaca, Indian z La Paz, a także Indian z Cochabamba, Yungas, Santa Cruz i Tarija. Istnieją antagonizmy między ludnością indiańską z rejonów górskich altipano – zwaną collas – a cambas, zamieszkujących równiny. Tylko 40% dzieci chodzi do szkoły, która jest w teorii obowiązkowa. Ponad 2/3 ludności żyje w chatach zbudowanych z cegieł suszonych na słońcu. Wielu Indian żyje nie posługując się pieniądzem, na zasadzie handlu wymiennego. W Boliwii mieszka także ok. 20 tys. czarnych, potomków niewolników przywiezionych z Peru i Buenos Aires w XVI wieku; mieszkają oni w Yungas. Indiańskie kobiety noszą swoje tradycyjne stroje z kolorowymi spódnicami (polleras), a w okolicy La Paz – noszą brązowe lub szare meloniki (bombin). W całym kraju nosi się ponad 100 fasonów kapeluszy. Indianie tradycyjne żują liście koki, które tłumią głód. Podczas lokalnych świąt mają zwyczaj pić alkohol bez umiaru, nosić dziwaczne maski i tańczą aż do upadłego. W samym sercu kraju, na wysokości 3,5 tys. metrów powstaje najciekawsza muzyka, którą tworzą Indianie Keczua i Ajmara. W ich tańcach można dostrzec elementy pochodzące od hiszpańskich kolonizatorów. Używają oryginalnych instrumentów perkusyjnych i piszczałek.
    (więcej…)