PERU – EKWADOR – KOLUMBIA

  • 1 DZIEŃ
    Zbiórka na Lotnisku Chopina w Warszawie, w terminalu A (nowy), w hali odlotów, przy stanowisku odpraw LogosTour. Wylot do Ameryki Południowej. Przylot do Limy. Transfer do hotelu. 



    2 DZIEŃ     LIMA (Peru)
    Zwiedzanie Limy – starej, kolonialnej dzielnicy, m.in. Plaza Mayor (w okazałym pałacu mieści się siedziba rządu), katedra, klasztor św. Franciszka i katakumby. Obiad. Zwiedzanie Muzeum Larco Herrera (sala złota, ceramika prekolumbijska, mumie).

    3 DZIEŃ     LIMA – HUARAZ
    Wczesny wyjazd na północ, w kierunku twierdzy starożytnego państwa Chimu – Paramonga. Następnie przejazd do Casma, aby zwiedzić jedno z najstarszych stanowisk archeologicznych na terenie Peru. Postój przy świątyni pochodzącej z okresu od 1600 r. p.n.e., ozdobionej płaskorzeźbami, na których przedstawiono wojowników i okrutnie torturowanych jeńców. Przejazd na nocleg do Huaraz położonego u stóp Cordillera Blanca, z najwyższym szczytem Peru – Huascarán (6768 m n.p.m.). Kolacja.

    4 DZIEŃ     HUARAZ – CHAVIN DE HUANTAR
    Całodniowy przejazd przez góry do matecznika kultur południowoamerykańskich – Chavin de Huántar. Najstarszy, odkryty do tej pory, zespół budowli kultowych z podziemnymi pomieszczeniami o tajemniczym przeznaczeniu, pochodzi z IX w. p.n.e. Obiad. Powrót na nocleg do Huaraz.

    5 DZIEŃ     TRUJILLO
    Przejazd do Trujillo słynną Drogą Panamerykańską. Po drodze posiłek (lunch box). Postój przy imponującym kanionie Pato. Po przyjeździe do Trujillo spacer po Plaza de Armas. Kolacja.

    6 DZIEŃ     TRUJILLO – CHICLAYO
    Zwiedzanie pozostałości największego na świecie miasta z gliny – słynnego Chan Chan, budowanego od IX wieku przez Indian kultury Chimu. Przejazd w okolice Trujillo, gdzie można podziwiać pozostałości świątyń La Huaca Esmeralda i Huaca Arco Iris z dobrze zachowanymi ornamentami na murach. Przejazd do gigantycznej piramidy Huaca de la Luna, z pięknymi, kolorowymi malowidłami. Obiad. Wyjazd w kierunku Chiclayo na nocleg.

    7 DZIEŃ     SIPAN – LAMBAYEQUE
    Przejazd do Sipán – miejsca, gdzie dokonano najcenniejszego odkrycia na terenie kontynentu – kompleksu grobowego władców z cywilizacji Sipán. Przejazd do miejscowości Lambayeque i zwiedzanie nowoczesnego Muzeum Grobów Królewskich, w którym znajduje się pochówek Lorda z Sipanu, ze skarbami wydobytymi z jego grobu. Obiad. Po południu zwiedzanie rozległego kompleksu archeologicznego Tucume – ruiny miasta ludu Chimu.


    8 DZIEŃ     TUMBES
    Przejazd do Tumbes. Po drodze obiad.

    9 DZIEŃ     CUENCA (Ekwador)
    Przekroczenie granicy z Ekwadorem. Przejazd do najpiękniejszego miasta Ekwadoru – Cuenca. Zwiedzanie miasta, które leży na wysokości 2535 m n.p.m., w południowych Andach. W historycznym centrum znajduje się wiele kościołów, domy w stylu kolonialnym z drzwiami wejściowymi rzeźbionymi w drewnie. Wizyty w kilku zabytkowych świątyniach – Nowa Katedra z marmurową fasadą oraz kilka kościołów w stylu inspirowanym gotykiem o strzelistych wieżach. Niektóre kościoły w czasach panowania Hiszpanów zostały zbudowane z kamieni pochodzących z rozebranych świątyń inkaskich w  Tomebamba. Spacer po Starym Mieście – plac główny i park Calderón, stara i nowa katedra, targ kwiatowy El Carmen, kościoły św. Franciszka i św. Dominika, Muzeum Archeologiczne oraz wytwórnia słynnych kapeluszy typu panama. Wejście na punkt widokowy Turi. Kolacja.

    10 DZIEŃ     INGAPIRCA – AMBATO
    Przejazd na północ do Ingapirca. Zwiedzanie najcenniejszych w Ekwadorze zabytków kultury inkaskiej, nad którymi górują pozostałości Świątyni Słońca. Miejsce otoczone jest murami pochodzącymi z XV wieku na szlaku łączącym Quito z Cuzco. Przejście do stanowisk archeologicznych. Następnie zwiedzanie lokalnego muzeum ze znalezionymi naczyniami z ceramiki i metalu. Dla chętnych fakultatywny obiad w pobliskiej restauracji. Przejazd przez malownicze, wulkaniczne krajobrazy. Po drodze widok na najwyższą górę Ekwadoru – Chimborazo (6268 m n.p.m.). Dojazd do Ambato.


    11 DZIEŃ     BANOS – QUITO
    Wizyta w Banos. Przejazd słynną Aleją Wulkanów w kierunku Quito. Postój nad jeziorem Yambo w wiosce Indian Salasaca, na targu wyrobów indiańskich. Przyjazd do Quito. Po drodze obiad.


    12 DZIEŃ     QUITO
    Quito to jedno z najwyżej na świecie położonych miast – 2900 m n.p.m. Zwiedzanie katedry św. Franciszka i kościoła San Agustin. Przejazd do La Compania de Jesus, barokowej świątyni o pięknie zdobionej fasadzie; na pozłocenie środkowej nawy zużyto siedem ton złota. Wjazd na 200-metrowe wzgórze Panecillo, na którego szczycie stoi posąg Dziewicy z Quito. Obiad. Czas wolny.


    13 DZIEŃ     PASTO (Kolumbia)
    Wyjazd na północ. Postój na równiku i dotarcie do granicy z Kolumbią. Obiad. Przejazd na nocleg w okolicy miasta Pasto, leżącego u podnóża wulkanu Galeras. Po drodze zwiedzanie bazyliki Las Lajas (Sanktuarium Matki Boskiej Różańcowej Na Skałach), jednego z najczęściej odwiedzanych miejsc pielgrzymkowych w Ameryce Południowej.


    14 DZIEŃ     POPAYAN
    Przejazd do Popayan. Zwiedzanie najpiękniejszego kolonialnego miasta w Kolumbii. Spacer po uliczkach, przy których znajdują się dobrze zachowane domy z XVII-XIX wieku. Symbolem miasta jest wieża zegarowa z XVII wieku, stojąca obok katedry. Poza zabytkowymi kościołami w centrum podziwiać można zabytkowy most Humilladero, którego mocna konstrukcja wytrzymała liczne trzęsienia ziemi. Kolacja.

    15 DZIEŃ    ISNOS – SAN AGUSTIN
    Przejazd do San Agustin. Po drodze postój w Isnos Archeological Park z kamiennymi postaciami. Następnie podziwianie wodospadu Mortino. Kolacja z występem folklorystycznym.

    16 DZIEŃ     SAN AGUSTIN
    Zwiedzanie San Agustin – największej atrakcji archeologicznej Kolumbii. Na obszernym terenie parku archeologicznego stoją setki posągów związanych z lokalnymi wierzeniami (np. mityczne zwierzęta), przedstawione zarówno abstrakcyjnie, jak i realistycznie. Obok nich można podziwiać megalityczne rzeźby przypominające sylwetki ludzkie. Powstały one w okresie I-VIII w. n.e. Kolacja.


    17 DZIEŃ     NEIVA – BOGOTA
    Transfer do Neiva. Po drodze kanion Pericongo. Następnie postój i degustacja korzennych krakersów zwanych Achiras. Spacer do jednego z najstarszych drzew w Kolumbii – Ceiba de la Libertad oraz do oryginalnej nowoczesnej rzeźby Cacica gaitana, ustawionej na cześć rdzennego, prekolumbijskiego ludu Yalcón.  Obiad. Następnie przelot do Bogoty.


    18 DZIEŃ     BOGOTA
    Zwiedzanie Bogoty. Przejazd na Plac Bolivara, który jest centralnym punktem starego miasta. Otacza go wiele historycznych budynków. W pobliżu – neoklasyczna siedziba parlamentu – Capitolio Nacional, Pałac Sprawiedliwości, gmach Alcadia – siedziba burmistrza Bogoty. Zwiedzanie Muzeum Złota, które jest jednym z najlepszych muzeów tego typu na świecie. Wjazd na górę Monserrat, podziwianie panoramy miasta. Transfer na lotnisko. Wylot do Europy.

    19 DZIEŃ
    Przylot do Warszawy.

     


    Zapytaj o dostępność miejsc na wyjazd

  • Skarby architektury kolonialnej. Świątynie, piramidy, grobowce pełne skarbów. Park narodowy z wulkanem Purace. Bogate zbiory w Muzeum Złota. Największe na świecie miasto z gliny – Chan Chan. Kolonialne świątynie. Malownicze wulkaniczne krajobrazy. Jedno z najwyżej położonych miast świata – Quito. Ciekawe kamienne posągi odkryte w Kolumbii. Przejazd Drogą Panamerykańską. Przejście po linii równika. 

     

     

    Granica

     

    PERU
    Obywatele polscy udający się do Peru w celach turystycznych (pobyt do 90 dni) oraz podróżujący tranzytem, są zwolnieni z obowiązku posiadania wizy. Wymagany okres ważności paszportu przy wjeździe wynosi 6 miesięcy. Obowiązuje opłata lotniskowa przy wylocie za granicę – ok. 30 USD od osoby. Nie istnieją ograniczenia i regulacje prawne dotyczące wwozu, wymiany i wywozu pieniędzy. Nie ma obowiązku meldunkowego. Funkcję tę spełnia wręczany na przejściach granicznych do wypełnienia formularz wjazdowy (immigration), którego drugą stronę należy bezwzględnie zwrócić przy wyjeździe. Obowiązują prawa międzynarodowe, ale ze względu na fakt, że Peru jest krajem narkotyków; jeśli kartka zaginie – należy złożyć o tym meldunek na policji. Zabroniony jest wywóz liści koki, z których parzy się herbatę tzw. mate de koka. Wolno wywieźć jedynie herbatę z koki w formie saszetek, które można nabyć w sklepach spożywczych. Są bardzo surowe kary za handel narkotykami. Poza policją, obławy na przemytników urządzają także linie lotnicze, nie tylko dla wyjeżdżających z Peru, ale i na przylatujących do Europy.
    Przepisy wjazdowe i celne opracowano na podstawie informacji z MSZ.

     

    EKWADOR
    Nie ma obowiązku wizowego dla obywateli polskich przy pobytach do 30 dni. Przy wjeździe wymagany jest 6-miesięczny okres ważności paszportu po opuszczeniu kraju. Obowiązuje opłata lotniskowa przy wylocie za granicę – 25 USD od osoby. Przepisy celne odpowiadają standardom międzynarodowym. Zwolniona od cła jest butelka mocnego alkoholu i ograniczona ilość perfum. Nie ma ograniczeń dotyczących wwozu i wywozu środków płatniczych. Należy jednak zwrócić uwagę na restrykcyjne przepisy dotyczące wywozu materiału roślinnego i zwierzęcego, których złamanie podlega ostrym karom. Szczególnie dotyczy to np. nasion czy sadzonek, a także kawałków skał, korala, muszli itp., pamiątek zrobionych z roślin (nie dotyczy drewna) i części zwierząt, jak np. z skorupy żółwia, zęba lwa morskiego czy czarnego korala. Prawo tego kraju wymaga, by nosić przy sobie dowód tożsamości (może być kserokopia paszportu).
    Przepisy wjazdowe i celne opracowano na podstawie informacji z MSZ.

     

    KOLUMBIA
    Obywatele RP mogą przebywać na terenie Kolumbii bez wiz. Okres bezwizowego przebywania na terytorium Republiki Kolumbii zależy od charakteru pobytu i wynosi dla turystów – do 90 dni). Przy wyjeździe z Kolumbii drogą lotniczą należy wnieść opłatę lotniskową w wysokości ok. 52 USD (w dolarach lub w walucie miejscowej). Nie można zrealizować tej płatności za pomocą kart kredytowych ani płatniczych. Opłaty te nie są wliczone w koszt biletu lotniczego. Uwaga: Kasy pobierające opłaty lotniskowe nie przyjmują banknotów 100-dolarowych. Nie można też ich rozmienić w kasach na lotnisku. Cudzoziemcy mają obowiązek wypełnienia oświadczenia celnego. Bez składania deklaracji celnej można wwieźć lub wywieźć z kraju gotówkę, której równowartość nie przekracza 10 000 USD. Przy wyjeździe z Kolumbii nie ma możliwości uzyskania zwrotu podatku VAT. Obcokrajowcy udający się do Kolumbii mają obowiązek wypełnienia oświadczenia celnego. Od 1.08.2004 roku można bez składania deklaracji celnej wwieźć lub wywieźć z kraju kwotę w gotówce, której równowartość nie przekracza 1000 USD. Nie ma możliwości uzyskania w momencie wyjazdu z kraju zwrotu podatku VAT.

     

    Kuchnia

     

    PERU
    Peruwiańska kuchnia jest trochę pikantna i bardzo smaczna. Tradycyjne potrawy podawane na wybrzeżu to: ryba marynowana (ceviche de corvina) albo krewetki (ceviche de camarones) z cytryną, chili i cebulą, podawane na zimno z gotowanymi lub słodkimi ziemniakami. Ogromną popularnością, cieszy się stek smażony z cebulą, pomidorami i ziemniakami, podawany z ryżem (lomo saltado). Wyżej w górach podawana jest gęsta i sycąca zupa z makaronem, wołowiną, jajkiem, mlekiem i warzywami (sopa a la criolla) lub awokado nadziewane warzywami z majonezem (palta a la jardinera). Soki, kawa i herbata podawane są tak jak w Europie, chociaż herbatę najczęściej pije się z cytryną. Wśród napojów alkoholowych można spotkać parę gatunków piwa (cerveza). Specjalnością jest pisco, napój narodowy, który zazwyczaj podaje się w postaci koktajlu z białkiem jajka, sokiem z cytryny, słodkim syropem i lodem.

     

    EKWADOR
    W różnych rejonach kraju inne potrawy są dominujące. Nie wyróżniają się one nadmiarem ostrych przypraw, chociaż do ciepłych dań podaje się zwykle czarkę z aji – sosem z ostrej papryczki. Popularne są zupy z dodatkiem śmietany, zwane generalnie: colada. W górach je się: locro de papas – ziemniaki i zupę serową, caldo de papas – zupę na krowim kopycie z gniecioną kukurydzą, sancocho de yuca – zupę jarzynową z korzeniem manioku, empanadas de morocho – wydrylowaną kukurydzę nadziewaną mięsem. Na wybrzeżu je się ceviche – marynowaną rybę lub owoce morza, viche – zupę rybną z orzeszkami ziemnymi, encocadas – krewetki lub rybę z mleczkiem kokosowym. Restauracje w całym kraju oferują zestawy obiadowe (almuerzo) i kolacyjne (merienda) po bardzo przystępnych cenach. Miejscowi piją np. morocho – napój zrobiony z gniecionej kukurydzy, mleka, cynamonu i cukru, ale i gorącą czekoladę. W gorące dni pije się napoje owocowe: naranjilla, maracuya, taxo i mora (z czarnych jagód), ale trzeba raczej pić napoje butelkowane, gdyż do zrobionej ze świeżych owoców dodaje się niegotowanej wody. Czarna kawa bez dodatków to cafe puro. Z napojów alkoholowych wszędzie dostępne są wina argentyńskie lub chilijskie. Piwa – Pilsener i Club należą do najpopularniejszych. Cocadas – słodycze z kokosa oraz wielki wybór owoców jada się na deser.

     

    KOLUMBIA
    Tradycyjnym daniem w Bogocie i w regionie Andów jest ajiaco – zupa z kurczaka, kukurydzy, ziemniaków, awokado i lokalnego zioła – żółtlicy drobnokwiatowej. Spożywa się ją z ryżem, sałatką z cytryny i awokado z dodatkiem kaparów oraz śmietany. Na śniadanie w stolicy je się changua – zupę mleczna z jajkiem i zieloną cebulką. Wzdłuż Morza Karaibskiego do najczęściej spotykanych potraw należą: wieprzowina, wątroba z wieloryba z przyprawami, ryż z kokosem, suero – przypominający w smaku jogurt z kwaśną śmietaną. Inne dania to: arepa – tortilla z mąki kukurydzianej podawana na wiele sposobów. Na wschodzie, w rejonie Llanos powszechne jest grillowane mięso i słodkowodne ryby przyrządzane na otwartym ogniu. Popularne są tamales – paszteciki z mąki kukurydzianej owinięte w liść bananowy i gotowany na parze; zazwyczaj jest nadziewany kurczakiem, ziemniakami, fasolą, marchewką. Z owoców do najpopularniejszych należą: guawa, mango, jabłko, gruszka, czarna jagoda, truskawka, granat. Kolumbijska kawa należy do najbardziej znanych na świecie; nazywa się tinto. Do innych napojów należy piwo Aquila, Aguardiente – przyprawiony anyżkiem, canelazo – przyrządzony na bazie rumu, podawany na zimno lub gorąco.

     

    Zakupy

     

    PERU
    Sklepy są otwarte w godzinach 9.00-21.00. Wszędzie można znaleźć bardzo bogaty wybór towarów na każdą kieszeń. Wyroby z ceramiki, słynne swetry, czapeczki i poncho z alpaki (wełny z lamy), wyroby ze złota, wyroby skórzane, tkane maty, maski, biżuteria itd. Ceny bardzo zróżnicowane od 1 do 100 i więcej dolarów USD. Dobrze trzymać się zasady, by przy zakupie pamiątek, jeśli coś się nam podoba, natychmiast kupować, mocno się targować tylko u sprzedawców, unikać pośredników.

     

    EKWADOR
    Sklepy otwarte są w godzinach 10-20. Najbardziej typowe pamiątki są wykonane z drewna: rzeźbione figurki, talerze szkatułki z drewna balsa. Wyroby ze srebra, indiańskie tekstylia, guziki i zabawki ze skorupek orzecha tagua, ręcznie tkane kilimy, dywaniki oraz koce ze 100% wełny w piękne, kolorowe wzory (sprzedawane na metry), antyki z czasów kolonialnych. Targowanie się jest przyjęte w małych sklepikach, na bazarach i ulicznych straganach. W stolicy archipelagu, Puerto Baquerizo Moreno, znajduje się kilka sklepów z pamiątkami, wszystko jest tam jednak droższe niż na stałym lądzie. Na wyspach uprawia się owoce, warzywa, restauracje oferują także lokalne ryby i mięso; reszta produktów spożywczych jest przywożona.

     

    KOLUMBIA
    Kraj jest eksporterem kamieni szlachetnych , a szmaragdy są podobno najpiękniejsze na świecie. Turyści często kupują złotą biżuterię, dzieła sztuki, antyki i wyroby ze skóry. Do oryginalnych wyrobów rękodzieła arktycznego należą: precyzyjnie rzeźbione, kolorowe talerze i puzderka wykonane z laki (pozyskiwanej z drzewa mopa-mopa), barwne materiały – ręcznie tkane przez członków plemienia Kuna, instrumenty strunowe (gitary), sombrera, lalki i marionetki, wyroby z kości i rogów zwierząt, kilimy i dywany. W Bogocie znajduje się kilka wielkich galerii handlowych. oraz kilka dzielnic z licznymi sklepami. Należy zwracać uwagę na wydawane w sklepach i na targach pieniądze. W obiegu znajduje się sporo falsyfikatów, są one zazwyczaj kiepsko podrobione, także nie trudno je rozpoznać (najczęściej o nominałach 5000 i 10 000 peso).

     

    Zdrowie

     

    PERU
    Zagrożenie chorobami tropikalnymi na wybrzeżu i w górach jest stosunkowo niewielkie. W regionach nizinnych na wschodzie kraju (Iquitos, Pucallpa) występuje umiarkowane zagrożenie malarią i dengą. Denga i żółtaczka typu A występuje także w dżungli oraz w północnej części kraju. Szczepienia ochronne w zasadzie nie są wymagane. Na wysokości 3500 m n.p.m., czyli w okolicy kanionu Cuzco i Jeziora Titicaca zdarzają się przypadki choroby wysokościowej (soroche). Jej przyczyną jest rozrzedzone powietrze powodujące niedotlenienie. Choroba ta objawia się bólami głowy i jamy brzusznej oraz torsjami. By temu zapobiec lub uśmierzyć objawy zaleca się tzw. tabletki soroche. Jeśli objawy nie ustępują, trzeba poprosić o butlę z tlenem. Zwykle po jednym dniu organizm przystosowuje się do wysokości. Aby łatwiej znosić pobyt zaleca się lekkostrawne posiłki, ograniczenie do minimum palenie papierosów. Objawy soroche łagodzi również rozpuszczalna polopiryna C. Woda z kranu nie jest zdatna do picia. Przy zakupie wody butelkowanej warto zwrócić uwagę na oryginalne zamknięcie, gdyż tylko taka gwarantuje bezpieczeństwo. Jedzenie serwowane na ulicy lub w małych jadłodajniach może spowodować kłopoty żołądkowe. Zaleca się zwracać uwagę na to, czy mięso, ryby i warzywa są świeżo ugotowane, a owoce obrane. Opieka medyczna jest ogólnie dostępna w większych ośrodkach miejskich. Koszt standardowej wizyty u prywatnego lekarza wynosi 50 USD, EKG – ok. 20 USD, badań analitycznych – 70 USD, USG – ok. 60 USD. Doba w szpitalu lub klinice kosztuje od 30 do 100 USD.

     

    EKWADOR
    Zagrożenie chorobami tropikalnymi jest stosunkowo niewielkie. Nie ma obowiązku szczepień, wskazane są jednak szczepienia przeciwko żółtej febrze. Należy pamiętać o możliwości wystąpienia (w Quito) choroby wysokościowej (soroche). Objawy soroche to m.in. bóle głowy, jamy brzusznej, torsje, zmęczenie, bezsenność, kołatanie serca i zadyszka. Trzeba dać organizmowi czas na adaptację do rozrzedzonego powietrza i unikać długotrwałego wysiłku. Dobrze pić dużo wody, odpocząć oraz zażyć tzw. tabletki soroche, które można kupić w aptece (farmacias, boticas). Opieka lekarska jest ogólnie dostępna w miastach. Wizyta u lekarza ogólnego kosztuje ok. 15 USD, doba w szpitalu ok.100 USD (bez zabiegów i leków).

     

    KOLUMBIA
    Szczepienia ochronne nie są obowiązkowe przy wjeździe do Kolumbii, jednakże wymaga się szczepień przeciw żółtej gorączce (febrze) przed wyjazdem do stref tropikalnych tego kraju, tj. w północnej części i na granicę z Wenezuelą. Na głównych lotniskach kraju można się odpłatnie zaszczepić przeciw żółtej febrze. Należy jednak pamiętać, że szczepionka jest skuteczna dopiero po 10 dniach od jej przyjęcia. Malaria występuje przez cały rok na prowincji i w dżungli poniżej 800 m n.p.m. Woda z kranu zazwyczaj nadaje się do picia, ale mimo to zaleca się spożywać wodę butelkowaną. Przed jedzeniem należy pamiętać, że bardzo wiele infekcji przenoszonych jest w pożywieniu. Nie wolno jeść posiłku w miejscu o wątpliwej czystości. Cudzoziemcy mogą korzystać z systemu płatnej opieki medycznej. Oferowane usługi są na dość wysokim poziomie, a koszty usług medycznych są zbliżone do obowiązujących w Polsce lub nieco wyższe. Na terenach oddalonych od dużych aglomeracji miejskich można jednak mieć trudności z dostępem do pomocy lekarskiej. Leki można kupować zarówno w aptekach (niektóre punkty apteczne otwarte są przez całą dobę), jak i na wydzielonych stoiskach w niektórych sklepach i w dużych sieciach handlowych.

     

    Zwyczaje

     

    PERU
    Pojęcie czasu jest bardzo względne, a powiedzenie – hora peruana – oznacza permanentne spóźnianie się. Nie należy fotografować Indian bez ich pozwolenia (przeważnie za 1 sol zgadzają się). Biednym dzieciom nie należy dawać słodyczy (mile widziany zeszyt, ołówek), ani pieniędzy, bo dorośli im to zabiorą. Chociaż raz wyczyścić sobie buty u ulicznych dzieci – czyścibutów.

     

    EKWADOR
    Pod względem kulturowym, etnicznym i geograficznym kraj składa się jakby z dwóch odrębnych części: wyżyny i góry Andy z centrum w Suito oraz region leżący na południe od Gyayaquil, nad Pacyfikiem. Indianie Keczua stanowią ok. 50% ludności, metysi – 40%, ok. 8% to biali mieszkańcy. Reprezentanci większości pozostałych plemion indiańskich zamieszkują tereny górskie i rejon Amazonii. Muzyka andyjskich Indian ma najczęściej związek ze obchodami świąt religijnych i ceremonii lokalnych. Jej nieodłącznym elementem są tańce, jak np.: Sanjuanito, Albaza, Yumbo, z akompaniamentem gitarzystów, fujarek, bębenków. Klasyczny, typowy dla ekwadorskiej muzyki dźwięk wydobywa się z rondador – małej piszczałki. Mieszkańcy Ekwadoru, jak w innych krajach południowoamerykańskich, są serdeczni i wylewni, w dowód sympatii często dotykają obcego. Są wyczuleni na punkcie swojego kraju, więc lepiej nie chwalić w ich obecności innych nacji. Nie poleca się mówić o Peru, z którym stosunki od wielu lat są dość napięte z powodu nieporozumień dotyczących linii granicznej. Nie poleca się przywoływanie kelnera klaszcząc w dłonie nad głową, chociaż wśród miejscowych jest to dość powszechny zwyczaj.

     

    KOLUMBIA
    Większość mieszkańców to katolicy. Rola kościoła katolickiego jest bardzo duża; święta rodzinne ślub, urodziny, pogrzeb obchodzi się przestrzegając religijnych ceremonii. Parafia najczęściej jest środkiem życia lokalnej społeczności. Rodzina odgrywa najważniejszą rolę w życiu społecznym. Dorosłe dzieci preferują mieszkanie z rodzicami. Starsi członkowie rodziny są otaczani opieką i szacunkiem; podejmują oni najważniejsze decyzje dotyczące członków rodziny. Struktura społeczeństwa jest wyraźnie hierarchiczna. Wiek i sukces zawodowy determinują pozycję na drabinie społecznej. Przyjaciele i znajomi na powitanie obejmują się i całują; osoby sobie obce podaja sobie rękę. Mieszkańcy są uprzejmi wobec obcych i tego samego oczekuje sie od cudzoziemców, ktgórzy powinni unikać gwałtownych reakcji i zachowań. Mieszkańcy używają zarówno nazwiska matki jak i ojca. Obywatele o białej skórze są automatycznie traktowani jako potomkowie Hiszpanów. Biała skóra kojarzy się często z zamożnością. Mieszkańcy wybrzeża reprezentują swobodny sposób bycia, natomiast mieszkający w głębi kraju są bardziej formalni, opanowani, okazujący szacunek innym, szczególnie kobietom. Uroda młodych kobiet spotyka się z wielką uwagą; cały kraj śledzi coroczne konkursy piękności urządzane każdego listopada. Najpopularniejszym sportem jest piłka nożna; rozmowa na ten temat zawsze przyczynia się do przełamania pierwszych lodów.

  • Skarby architektury kolonialnej. Świątynie, piramidy, grobowce pełne skarbów. Park narodowy z wulkanem Purace. Bogate zbiory w Muzeum Złota. Największe na świecie miasto z gliny – Chan Chan. Kolonialne świątynie. Malownicze wulkaniczne krajobrazy. Jedno z najwyżej położonych miast świata – Quito. Ciekawe kamienne posągi odkryte w Kolumbii. Przejazd Drogą Panamerykańską. Przejście po linii równika. 

     

     

    Granica

     

    PERU
    Obywatele polscy udający się do Peru w celach turystycznych (pobyt do 90 dni) oraz podróżujący tranzytem, są zwolnieni z obowiązku posiadania wizy. Wymagany okres ważności paszportu przy wjeździe wynosi 6 miesięcy. Obowiązuje opłata lotniskowa przy wylocie za granicę – ok. 30 USD od osoby. Nie istnieją ograniczenia i regulacje prawne dotyczące wwozu, wymiany i wywozu pieniędzy. Nie ma obowiązku meldunkowego. Funkcję tę spełnia wręczany na przejściach granicznych do wypełnienia formularz wjazdowy (immigration), którego drugą stronę należy bezwzględnie zwrócić przy wyjeździe. Obowiązują prawa międzynarodowe, ale ze względu na fakt, że Peru jest krajem narkotyków; jeśli kartka zaginie – należy złożyć o tym meldunek na policji. Zabroniony jest wywóz liści koki, z których parzy się herbatę tzw. mate de koka. Wolno wywieźć jedynie herbatę z koki w formie saszetek, które można nabyć w sklepach spożywczych. Są bardzo surowe kary za handel narkotykami. Poza policją, obławy na przemytników urządzają także linie lotnicze, nie tylko dla wyjeżdżających z Peru, ale i na przylatujących do Europy.
    Przepisy wjazdowe i celne opracowano na podstawie informacji z MSZ.

     

    EKWADOR
    Nie ma obowiązku wizowego dla obywateli polskich przy pobytach do 30 dni. Przy wjeździe wymagany jest 6-miesięczny okres ważności paszportu po opuszczeniu kraju. Obowiązuje opłata lotniskowa przy wylocie za granicę – 25 USD od osoby. Przepisy celne odpowiadają standardom międzynarodowym. Zwolniona od cła jest butelka mocnego alkoholu i ograniczona ilość perfum. Nie ma ograniczeń dotyczących wwozu i wywozu środków płatniczych. Należy jednak zwrócić uwagę na restrykcyjne przepisy dotyczące wywozu materiału roślinnego i zwierzęcego, których złamanie podlega ostrym karom. Szczególnie dotyczy to np. nasion czy sadzonek, a także kawałków skał, korala, muszli itp., pamiątek zrobionych z roślin (nie dotyczy drewna) i części zwierząt, jak np. z skorupy żółwia, zęba lwa morskiego czy czarnego korala. Prawo tego kraju wymaga, by nosić przy sobie dowód tożsamości (może być kserokopia paszportu).
    Przepisy wjazdowe i celne opracowano na podstawie informacji z MSZ.

     

    KOLUMBIA
    Obywatele RP mogą przebywać na terenie Kolumbii bez wiz. Okres bezwizowego przebywania na terytorium Republiki Kolumbii zależy od charakteru pobytu i wynosi dla turystów – do 90 dni). Przy wyjeździe z Kolumbii drogą lotniczą należy wnieść opłatę lotniskową w wysokości ok. 52 USD (w dolarach lub w walucie miejscowej). Nie można zrealizować tej płatności za pomocą kart kredytowych ani płatniczych. Opłaty te nie są wliczone w koszt biletu lotniczego. Uwaga: Kasy pobierające opłaty lotniskowe nie przyjmują banknotów 100-dolarowych. Nie można też ich rozmienić w kasach na lotnisku. Cudzoziemcy mają obowiązek wypełnienia oświadczenia celnego. Bez składania deklaracji celnej można wwieźć lub wywieźć z kraju gotówkę, której równowartość nie przekracza 10 000 USD. Przy wyjeździe z Kolumbii nie ma możliwości uzyskania zwrotu podatku VAT. Obcokrajowcy udający się do Kolumbii mają obowiązek wypełnienia oświadczenia celnego. Od 1.08.2004 roku można bez składania deklaracji celnej wwieźć lub wywieźć z kraju kwotę w gotówce, której równowartość nie przekracza 1000 USD. Nie ma możliwości uzyskania w momencie wyjazdu z kraju zwrotu podatku VAT.

     

    Kuchnia

     

    PERU
    Peruwiańska kuchnia jest trochę pikantna i bardzo smaczna. Tradycyjne potrawy podawane na wybrzeżu to: ryba marynowana (ceviche de corvina) albo krewetki (ceviche de camarones) z cytryną, chili i cebulą, podawane na zimno z gotowanymi lub słodkimi ziemniakami. Ogromną popularnością, cieszy się stek smażony z cebulą, pomidorami i ziemniakami, podawany z ryżem (lomo saltado). Wyżej w górach podawana jest gęsta i sycąca zupa z makaronem, wołowiną, jajkiem, mlekiem i warzywami (sopa a la criolla) lub awokado nadziewane warzywami z majonezem (palta a la jardinera). Soki, kawa i herbata podawane są tak jak w Europie, chociaż herbatę najczęściej pije się z cytryną. Wśród napojów alkoholowych można spotkać parę gatunków piwa (cerveza). Specjalnością jest pisco, napój narodowy, który zazwyczaj podaje się w postaci koktajlu z białkiem jajka, sokiem z cytryny, słodkim syropem i lodem.

     

    EKWADOR
    W różnych rejonach kraju inne potrawy są dominujące. Nie wyróżniają się one nadmiarem ostrych przypraw, chociaż do ciepłych dań podaje się zwykle czarkę z aji – sosem z ostrej papryczki. Popularne są zupy z dodatkiem śmietany, zwane generalnie: colada. W górach je się: locro de papas – ziemniaki i zupę serową, caldo de papas – zupę na krowim kopycie z gniecioną kukurydzą, sancocho de yuca – zupę jarzynową z korzeniem manioku, empanadas de morocho – wydrylowaną kukurydzę nadziewaną mięsem. Na wybrzeżu je się ceviche – marynowaną rybę lub owoce morza, viche – zupę rybną z orzeszkami ziemnymi, encocadas – krewetki lub rybę z mleczkiem kokosowym. Restauracje w całym kraju oferują zestawy obiadowe (almuerzo) i kolacyjne (merienda) po bardzo przystępnych cenach. Miejscowi piją np. morocho – napój zrobiony z gniecionej kukurydzy, mleka, cynamonu i cukru, ale i gorącą czekoladę. W gorące dni pije się napoje owocowe: naranjilla, maracuya, taxo i mora (z czarnych jagód), ale trzeba raczej pić napoje butelkowane, gdyż do zrobionej ze świeżych owoców dodaje się niegotowanej wody. Czarna kawa bez dodatków to cafe puro. Z napojów alkoholowych wszędzie dostępne są wina argentyńskie lub chilijskie. Piwa – Pilsener i Club należą do najpopularniejszych. Cocadas – słodycze z kokosa oraz wielki wybór owoców jada się na deser.

     

    KOLUMBIA
    Tradycyjnym daniem w Bogocie i w regionie Andów jest ajiaco – zupa z kurczaka, kukurydzy, ziemniaków, awokado i lokalnego zioła – żółtlicy drobnokwiatowej. Spożywa się ją z ryżem, sałatką z cytryny i awokado z dodatkiem kaparów oraz śmietany. Na śniadanie w stolicy je się changua – zupę mleczna z jajkiem i zieloną cebulką. Wzdłuż Morza Karaibskiego do najczęściej spotykanych potraw należą: wieprzowina, wątroba z wieloryba z przyprawami, ryż z kokosem, suero – przypominający w smaku jogurt z kwaśną śmietaną. Inne dania to: arepa – tortilla z mąki kukurydzianej podawana na wiele sposobów. Na wschodzie, w rejonie Llanos powszechne jest grillowane mięso i słodkowodne ryby przyrządzane na otwartym ogniu. Popularne są tamales – paszteciki z mąki kukurydzianej owinięte w liść bananowy i gotowany na parze; zazwyczaj jest nadziewany kurczakiem, ziemniakami, fasolą, marchewką. Z owoców do najpopularniejszych należą: guawa, mango, jabłko, gruszka, czarna jagoda, truskawka, granat. Kolumbijska kawa należy do najbardziej znanych na świecie; nazywa się tinto. Do innych napojów należy piwo Aquila, Aguardiente – przyprawiony anyżkiem, canelazo – przyrządzony na bazie rumu, podawany na zimno lub gorąco.

     

    Zakupy

     

    PERU
    Sklepy są otwarte w godzinach 9.00-21.00. Wszędzie można znaleźć bardzo bogaty wybór towarów na każdą kieszeń. Wyroby z ceramiki, słynne swetry, czapeczki i poncho z alpaki (wełny z lamy), wyroby ze złota, wyroby skórzane, tkane maty, maski, biżuteria itd. Ceny bardzo zróżnicowane od 1 do 100 i więcej dolarów USD. Dobrze trzymać się zasady, by przy zakupie pamiątek, jeśli coś się nam podoba, natychmiast kupować, mocno się targować tylko u sprzedawców, unikać pośredników.

     

    EKWADOR
    Sklepy otwarte są w godzinach 10-20. Najbardziej typowe pamiątki są wykonane z drewna: rzeźbione figurki, talerze szkatułki z drewna balsa. Wyroby ze srebra, indiańskie tekstylia, guziki i zabawki ze skorupek orzecha tagua, ręcznie tkane kilimy, dywaniki oraz koce ze 100% wełny w piękne, kolorowe wzory (sprzedawane na metry), antyki z czasów kolonialnych. Targowanie się jest przyjęte w małych sklepikach, na bazarach i ulicznych straganach. W stolicy archipelagu, Puerto Baquerizo Moreno, znajduje się kilka sklepów z pamiątkami, wszystko jest tam jednak droższe niż na stałym lądzie. Na wyspach uprawia się owoce, warzywa, restauracje oferują także lokalne ryby i mięso; reszta produktów spożywczych jest przywożona.

     

    KOLUMBIA
    Kraj jest eksporterem kamieni szlachetnych , a szmaragdy są podobno najpiękniejsze na świecie. Turyści często kupują złotą biżuterię, dzieła sztuki, antyki i wyroby ze skóry. Do oryginalnych wyrobów rękodzieła arktycznego należą: precyzyjnie rzeźbione, kolorowe talerze i puzderka wykonane z laki (pozyskiwanej z drzewa mopa-mopa), barwne materiały – ręcznie tkane przez członków plemienia Kuna, instrumenty strunowe (gitary), sombrera, lalki i marionetki, wyroby z kości i rogów zwierząt, kilimy i dywany. W Bogocie znajduje się kilka wielkich galerii handlowych. oraz kilka dzielnic z licznymi sklepami. Należy zwracać uwagę na wydawane w sklepach i na targach pieniądze. W obiegu znajduje się sporo falsyfikatów, są one zazwyczaj kiepsko podrobione, także nie trudno je rozpoznać (najczęściej o nominałach 5000 i 10 000 peso).

     

    Zdrowie

     

    PERU
    Zagrożenie chorobami tropikalnymi na wybrzeżu i w górach jest stosunkowo niewielkie. W regionach nizinnych na wschodzie kraju (Iquitos, Pucallpa) występuje umiarkowane zagrożenie malarią i dengą. Denga i żółtaczka typu A występuje także w dżungli oraz w północnej części kraju. Szczepienia ochronne w zasadzie nie są wymagane. Na wysokości 3500 m n.p.m., czyli w okolicy kanionu Cuzco i Jeziora Titicaca zdarzają się przypadki choroby wysokościowej (soroche). Jej przyczyną jest rozrzedzone powietrze powodujące niedotlenienie. Choroba ta objawia się bólami głowy i jamy brzusznej oraz torsjami. By temu zapobiec lub uśmierzyć objawy zaleca się tzw. tabletki soroche. Jeśli objawy nie ustępują, trzeba poprosić o butlę z tlenem. Zwykle po jednym dniu organizm przystosowuje się do wysokości. Aby łatwiej znosić pobyt zaleca się lekkostrawne posiłki, ograniczenie do minimum palenie papierosów. Objawy soroche łagodzi również rozpuszczalna polopiryna C. Woda z kranu nie jest zdatna do picia. Przy zakupie wody butelkowanej warto zwrócić uwagę na oryginalne zamknięcie, gdyż tylko taka gwarantuje bezpieczeństwo. Jedzenie serwowane na ulicy lub w małych jadłodajniach może spowodować kłopoty żołądkowe. Zaleca się zwracać uwagę na to, czy mięso, ryby i warzywa są świeżo ugotowane, a owoce obrane. Opieka medyczna jest ogólnie dostępna w większych ośrodkach miejskich. Koszt standardowej wizyty u prywatnego lekarza wynosi 50 USD, EKG – ok. 20 USD, badań analitycznych – 70 USD, USG – ok. 60 USD. Doba w szpitalu lub klinice kosztuje od 30 do 100 USD.

     

    EKWADOR
    Zagrożenie chorobami tropikalnymi jest stosunkowo niewielkie. Nie ma obowiązku szczepień, wskazane są jednak szczepienia przeciwko żółtej febrze. Należy pamiętać o możliwości wystąpienia (w Quito) choroby wysokościowej (soroche). Objawy soroche to m.in. bóle głowy, jamy brzusznej, torsje, zmęczenie, bezsenność, kołatanie serca i zadyszka. Trzeba dać organizmowi czas na adaptację do rozrzedzonego powietrza i unikać długotrwałego wysiłku. Dobrze pić dużo wody, odpocząć oraz zażyć tzw. tabletki soroche, które można kupić w aptece (farmacias, boticas). Opieka lekarska jest ogólnie dostępna w miastach. Wizyta u lekarza ogólnego kosztuje ok. 15 USD, doba w szpitalu ok.100 USD (bez zabiegów i leków).

     

    KOLUMBIA
    Szczepienia ochronne nie są obowiązkowe przy wjeździe do Kolumbii, jednakże wymaga się szczepień przeciw żółtej gorączce (febrze) przed wyjazdem do stref tropikalnych tego kraju, tj. w północnej części i na granicę z Wenezuelą. Na głównych lotniskach kraju można się odpłatnie zaszczepić przeciw żółtej febrze. Należy jednak pamiętać, że szczepionka jest skuteczna dopiero po 10 dniach od jej przyjęcia. Malaria występuje przez cały rok na prowincji i w dżungli poniżej 800 m n.p.m. Woda z kranu zazwyczaj nadaje się do picia, ale mimo to zaleca się spożywać wodę butelkowaną. Przed jedzeniem należy pamiętać, że bardzo wiele infekcji przenoszonych jest w pożywieniu. Nie wolno jeść posiłku w miejscu o wątpliwej czystości. Cudzoziemcy mogą korzystać z systemu płatnej opieki medycznej. Oferowane usługi są na dość wysokim poziomie, a koszty usług medycznych są zbliżone do obowiązujących w Polsce lub nieco wyższe. Na terenach oddalonych od dużych aglomeracji miejskich można jednak mieć trudności z dostępem do pomocy lekarskiej. Leki można kupować zarówno w aptekach (niektóre punkty apteczne otwarte są przez całą dobę), jak i na wydzielonych stoiskach w niektórych sklepach i w dużych sieciach handlowych.

     

    Zwyczaje

     

    PERU
    Pojęcie czasu jest bardzo względne, a powiedzenie – hora peruana – oznacza permanentne spóźnianie się. Nie należy fotografować Indian bez ich pozwolenia (przeważnie za 1 sol zgadzają się). Biednym dzieciom nie należy dawać słodyczy (mile widziany zeszyt, ołówek), ani pieniędzy, bo dorośli im to zabiorą. Chociaż raz wyczyścić sobie buty u ulicznych dzieci – czyścibutów.

     

    EKWADOR
    Pod względem kulturowym, etnicznym i geograficznym kraj składa się jakby z dwóch odrębnych części: wyżyny i góry Andy z centrum w Suito oraz region leżący na południe od Gyayaquil, nad Pacyfikiem. Indianie Keczua stanowią ok. 50% ludności, metysi – 40%, ok. 8% to biali mieszkańcy. Reprezentanci większości pozostałych plemion indiańskich zamieszkują tereny górskie i rejon Amazonii. Muzyka andyjskich Indian ma najczęściej związek ze obchodami świąt religijnych i ceremonii lokalnych. Jej nieodłącznym elementem są tańce, jak np.: Sanjuanito, Albaza, Yumbo, z akompaniamentem gitarzystów, fujarek, bębenków. Klasyczny, typowy dla ekwadorskiej muzyki dźwięk wydobywa się z rondador – małej piszczałki. Mieszkańcy Ekwadoru, jak w innych krajach południowoamerykańskich, są serdeczni i wylewni, w dowód sympatii często dotykają obcego. Są wyczuleni na punkcie swojego kraju, więc lepiej nie chwalić w ich obecności innych nacji. Nie poleca się mówić o Peru, z którym stosunki od wielu lat są dość napięte z powodu nieporozumień dotyczących linii granicznej. Nie poleca się przywoływanie kelnera klaszcząc w dłonie nad głową, chociaż wśród miejscowych jest to dość powszechny zwyczaj.

     

    KOLUMBIA
    Większość mieszkańców to katolicy. Rola kościoła katolickiego jest bardzo duża; święta rodzinne ślub, urodziny, pogrzeb obchodzi się przestrzegając religijnych ceremonii. Parafia najczęściej jest środkiem życia lokalnej społeczności. Rodzina odgrywa najważniejszą rolę w życiu społecznym. Dorosłe dzieci preferują mieszkanie z rodzicami. Starsi członkowie rodziny są otaczani opieką i szacunkiem; podejmują oni najważniejsze decyzje dotyczące członków rodziny. Struktura społeczeństwa jest wyraźnie hierarchiczna. Wiek i sukces zawodowy determinują pozycję na drabinie społecznej. Przyjaciele i znajomi na powitanie obejmują się i całują; osoby sobie obce podaja sobie rękę. Mieszkańcy są uprzejmi wobec obcych i tego samego oczekuje sie od cudzoziemców, ktgórzy powinni unikać gwałtownych reakcji i zachowań. Mieszkańcy używają zarówno nazwiska matki jak i ojca. Obywatele o białej skórze są automatycznie traktowani jako potomkowie Hiszpanów. Biała skóra kojarzy się często z zamożnością. Mieszkańcy wybrzeża reprezentują swobodny sposób bycia, natomiast mieszkający w głębi kraju są bardziej formalni, opanowani, okazujący szacunek innym, szczególnie kobietom. Uroda młodych kobiet spotyka się z wielką uwagą; cały kraj śledzi coroczne konkursy piękności urządzane każdego listopada. Najpopularniejszym sportem jest piłka nożna; rozmowa na ten temat zawsze przyczynia się do przełamania pierwszych lodów.

    (więcej…)